تأثیرمتقابل ملکات نفسانی ومعرفت از نگاه خواجه نصیرادین طوسی

نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی

نویسندگان

1 هیأت علمی جامعه المصطفی العالمیه

2 عضوهیأت علمی پژوهشگاه علوم وفرهنگ اسلامی و مدیرگروه فلسفه

10.22081/jpt.2019.67494

چکیده

زمینه سازی فضایل ورذایل اخلاقی به عنوان علل مقوم ملکات نفسانی از یک سو و تأثیرمتقابل ملکات نفسانی ومعرفت ازسوی دیگرازدیربازدر متون اخلاقی اسلامی مورد توجه قرارگرفته است . خواجه نصیرالدین طوسی درنظام اخلاقی ای که با رویکرد فلسفی ارائه می دهد این تأثیرمتقابل را از دو جهت مورد فحص و بحث قرارداده است.در این نوشتار ارتباط دوسویه معرفت و ملکات در نظام اخلاقی خواجه نصیر درچهارمحورکلی زیربررسی شده است:1.ارتباط ملکات ومعرفت بسان ماده و صورت،2.ارتباط ملکات و معرفت بسان مبدأ و تمام،3. ملکات ومعرفت به عنوان قسم یکدیگراز دوجهت ،4.رابطه ملکات و معرفت به عنوان حدفاصل انسان و حیوان. همچنین خواجه بابررسی اقسام فضیلت و رذیلت و تأثیرآن برفرایند شکل گیری معرفت و همچنین نقش معرفت در کسب فضایل و رذایل، این ارتباط دوسویه را به صورت تفصیلی به تصویرکشیده است. تقسیم فضایل و رذایل به اخلاقی و نفسانی نوعی گرته برداری صوری از مباحث معرفت شناسی اخلاقی معاصر است که نشان دادن پیشینه ی محتوایی آن در آثار خواجه ازدیگراهتمامات این نوشتاراست.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

coresponding influence

چکیده [English]

Promoting moral virtues and vices as proof of spirits on the one hand, and interaction of spirits and knowledge Dygrazdyrbazdr by Islamic moral texts has not been studied. Tusi moral system that offers a philosophical approach to the interaction of two of the stones and put the knowledge and habits. In this paper, two-way communication is a moral system Nasir Drchharmhvrkly Zyrbrrsy: 1.artbat habits and knowledge like matter and form, 2.artbat habits and knowledge as a source and, 3. Habits and knowledge as a kind Ykdygraz directions, 4.rabth habits and knowledge as between humans and animals. The eunuch inspection process of the formation of different kinds of virtue and vice, and the impact of knowledge and the role of knowledge in the business virtues and vices, such as two-way communication is illustrated in detail. Divided into moral and spiritual virtues and vices copying a face of contemporary moral epistemology that display content in the works eunuch Azdygrahtmamat this Nvshtarast background.

کلیدواژه‌ها [English]

  • sensual Malake
  • Virtues
  • mean quality
  • knowlege
  • Nasiroddin Tusi