نگرش های متعدد صدرا در تبیین رابطه انسان و خدا

نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی

نویسنده

جامعه الزهرا(س)

چکیده

در نگاه نخست چنین به نظر می رسد که صدرا مسئله رابطه انسان و خدا را به انحاء متعددی تبیین نموده است بطوریکه می توان به اجمال، دو دیدگاه و به تفصیل، حتی چهار دیدگاه را به وی منتسب نمود. دو دیدگاه نخست، تبیین فلسفی اوست که شامل دو نگرش ماهوی و وجودی به مسئله است که آن را به مراحل ابتدایی حکمت متعالیه نسبت داده اند. دیدگاه سوم، نگرش عرفانی صدراست که هرچند در آن، رابطه انسان و خدا دقیق تر و لطیف تر از نگرش فلسفی تبیین می گردد لیکن باز هم، تبیین آن تنها تا مرتبه «عقل اول» امکان پذیر است. مقاله حاضر این سه نگرش فلسفی(ماهوی و وجودی) و عرفانی صدرا را بررسی نموده و ضمن اشاره به نگرش منطبق با وحی یا نگرش وحیانی صدرا(دیدگاه چهارم)، آن را نیز در امتداد نگاه عرفانی- فلسفی او دانسته است.
نگارنده پس از تبیین نگرش های فوق به این مسئله پرداخته که آیا این تعدد نگرش ها نشان دهنده تطور در آراء صدراست؟ که در پاسخ، چندین وجه جمع جهت رفع اختلاف و تمایز میان این نگرش ها بیان گردیده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

a

چکیده [English]

aaaaa aaaaaaa aaaa aaa aaa aaa aaaaaaa aaaa aaaa aaaaaa aaaaa aaaa aaaaa aaaaa aaaa aaaa aaaa aaa aaa aaaa aaaaa aaaa aaaaa aaaaa aaaaaa aaaaa aaa aaaaaaaa aaaaaa aaaaa aaaaa aaaaaaa aaaaaa aaaa aaaaaa aaaaaaaaaaaaaa aaaaaaa aaaaaa aaaaaaaa aaaaa aaaaaa aaaa aaaaa aaaaaa aaaa aaaaaaa aaa aaa aaaaa aaaa aaaaaaaaaaaaaaaa aaaa aaaa aaaaa aaaa aaaaaaaa aaaa aaaa aaaaaa aaaa aaa aa aaa aaaa aaaaa aaaaa aaa aaaa aaaa aaaaaaa aaaaaa aaa aaaa aaaaa aaaaaa aaaa aaaaaaaaaa aaa aaaaaaaaaa aaaaaaaaaaaaa aaaaaaaaaa aaaaaaaaaa aaaaaaaaaaa aaa aaaaaaaa aa aaaaa aaaaa aaaa aaaaa aaa aaaaa aaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa aaaaaa aaaa aaaaaaaa aaaaaaaaaaaaa aaaaaa aaaaa aaaa aaaaaa aaaaaaaaaaaa aaaaaaaa aaaaaaaaaaa aaaaaa aaaaaaaaa aaaaaaaaaaa aaaaaaaa aaaaaaa aaaa aaaa aaaa aaaaa aaaa aaa aaaaa aaa aa aaa aaaaaa aaa aaaaaa aaaa aaaa aaaa aaaa aaaaaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaa aaaaaaa aaaaa aaa aaaa aaaaaaaaaaaaaaaaa aaaaaaaaa aaaaaaaaaaa aaaaaa aaaaaaaaaa aaaaa aaaaaa aaaa aaaa aa aaaa aaaaa aaaa aaaa

کلیدواژه‌ها [English]

  • aaaaaa
  • aaaaaaa
  • aaaaaaaaaaa